Hoofdlijnen

Richtlijnen
De Financiële verordening geeft richtlijnen voor de producten uit de planning en controlcyclus. In artikel 5 zijn de richtlijnen opgenomen voor de voortgangsverslagen. Wij hanteren de volgende richtlijnen:

In het voorgangsverslag rapporteert het college:
i. per programma over afwijkingen;
ii. over prestaties (wat gaan wij daarvoor doen);
iii. over het totale saldo van de baten en lasten inclusief de (beoogde) toevoegingen en
onttrekkingen aan reserves per programma;
iv. over de inhoudelijke en financiële voortgang van de investeringen;
v. niet over stand van zaken (geen bericht is goed bericht);
vi. over majeure en/of politiek relevante afwijkingen.

Vernieuwde opzet
Vanaf 2025 zijn in het voortgangsverslag enkele vereenvoudigingen doorgevoerd om de leesbaarheid te vergroten. Het doel hiervan is de raad beter in staat te stellen te sturen op de geconstateerde afwijkingen.

De tabellen met financiële effecten per deelprogramma zijn verplaatst naar het onderdeel Recapitulatie programma’s. Hierdoor is alle financiële informatie nu op één plek gebundeld. In de deelprogramma’s zijn – voor zover van toepassing – per afwijking de financiële gevolgen opgenomen.

Om op hoofdlijnen te kunnen sturen, zijn in de tekst alleen financiële afwijkingen opgenomen die groter zijn dan € 70.000. Afwijkingen met een structureel karakter worden vermeld wanneer zij in de periode 2026–2029 gezamenlijk meer dan € 70.000 bedragen. De zogenoemde ‘kleine wijzigingen’ (afwijkingen van maximaal € 70.000) worden wel verwerkt in de begrotingswijziging die hoort bij het voortgangsverslag, maar maken geen onderdeel meer uit van de tekst. Voorheen werden deze kleinere afwijkingen niet toegelicht, maar wel vermeld onderaan de deelprogramma’s.

De ontwikkelingen in kredieten worden na de programma’s gepresenteerd. Hierdoor staan alle investeringsontwikkelingen met de bijbehorende beslispunten overzichtelijk bij elkaar. Deze beslispunten zijn genummerd als ‘beslispunt kredieten ...’. Ze zijn noodzakelijk om te voldoen aan de wettelijke vereisten van het Besluit Begroting en Verantwoording voor provincies en gemeenten. Om zo transparant mogelijk te zijn, zijn deze beslispunten expliciet opgenomen en terug te vinden in het raadsvoorstel onder het kopje ‘beslispunten’.

Programma’s
Het college rapporteert alleen over afwijkingen ten opzichte van de begroting. Dit gebeurt per deelprogramma: afwijkingen zijn op deze manier te relateren aan de ambities die zijn verwoord in de begroting onder de vragen ‘Wat willen we bereiken?’ en ‘Wat gaan we ervoor doen?’. Deze lijn volgen we zoveel mogelijk in de planning & controldocumenten. Hierdoor lopen de begroting, de tussentijdse verantwoordingen en eindverantwoording in de vorm van de jaarstukken in elkaar over.

Deelprogramma’s worden alleen benoemd wanneer sprake is van (verwachte) afwijkingen. Per deelprogramma zijn, indien van toepassing, de algemene ontwikkelingen aangegeven en daarna de ontwikkelingen met een financieel effect. Algemene ontwikkelingen zijn inhoudelijk van aard of bevatten een ‘winstwaarschuwing’. Van deze ontwikkelingen kan de omvang van de financiële afwijking nog niet met zekerheid worden ingeschat en wordt eerst geprobeerd om die afwijkingen zoveel als mogelijk binnen het betreffende programma op te lossen.

Bij de ontwikkelingen met een financieel effect is aangegeven of dit alleen op dit jaar betrekking heeft (incidenteel) of meerjarig (structureel) is. Bij deze ontwikkelingen is een bedrag aangegeven of de opmerking dat de ontwikkeling budgettair neutraal is. Deze term betekent dat het om een verschuiving gaat naar een andere plek in de begroting of dat de wijziging in de lasten gelijk is aan de wijziging in de baten.

Ontwikkelingen die over programma’s heen gaan zijn in één deelprogramma als tekst toegelicht. Dit geldt bijvoorbeeld voor de afdracht VPB (deelprogramma Financiën, 6.1). Ondersteunende afdelingen verrichten onder meer activiteiten voor de organisatie die niet gekoppeld zijn aan enig deelprogramma. Afwijkingen hierin, zoals de werkkostenregeling zijn opgenomen in deelprogramma 6.1 onder de titel ontwikkelingen bedrijfsvoering.

Recapitulatie programma’s
Voor alle financiële cijfers in dit voortgangsverslag geldt dat deze zijn afgerond op duizendtallen. We geven baten aan met een minteken. Dat betekent dat lagere baten, een nadeel voor de gemeente, in de tabel Mutaties 1e Voortgangsverslag worden aangegeven zonder dit teken (net als hogere lasten). Lagere lasten krijgen eveneens een minteken.
Na de programma’s volgen enkele financiële overzichten die het totaal van de wijzigingen in alle programma’s weergeven. Als eerste is een financiële recapitulatie opgenomen. Hierin zijn de financiële effecten uit teksten bij de programma’s samengebracht. Het totale financiële effect is hier zichtbaar.
De financiële recapitulatie geeft per deelprogramma de financiële standen en mutaties weer. Het overzicht kan als volgt worden gelezen:
• De 1e kolom (Begroting 2026) bevat de cijfers uit de Begroting 2026, zoals die door de raad in november 2025 is vastgesteld.
• De 2e kolom (begrotingswijzigingen t/m april) laat de financiële gevolgen zien van de begrotingswijzigingen die zijn besloten na vaststelling van de Begroting 2026 en uiterlijk 1 april 2025. Een overzicht hiervan is in het hoofdstuk begrotingswijzigingen 2026 te vinden.
• De 3e kolom (wijzigingen 1e Voortgangsverslag) betreft alle wijzigingen in dit voortgangsverslag, dus zowel de in de programma’s toegelichte (grote) wijzigingen als ook administratieve wijzigingen, wijzigingen kleiner dan € 70.000 en doorberekende interne kosten van het ambtelijk apparaat.
• De 4e kolom (Begroting 2026 gewijzigd) is een optelling van de eerste drie kolommen.

In de tabel Mutaties 1e Voortgangsverslag 2026 dat hierop volgt is dit totale financiële effect weergegeven aan de hand van de financiële voor- en nadelen in de programma’s. Om geen afbreuk te doen aan de overzichtelijkheid van de tabel zijn hier afwijkingen die effect hebben op veel verschillende deelprogramma’s (september- en decembercirculaire 2025) weergegeven als een totaalbedrag in programma 6. Hiermee sluit deze tabel aan bij de teksten uit de programma’s, maar hierdoor is de aansluiting met de recapitulatietabel niet helemaal te maken.
Tot slot zijn de meerjarige financiële effecten aangegeven in een overzicht. Deze effecten komen terug in de Perspectiefbrief 2027.

Begrotingswijzigingen
Tot slot zijn alle begrotingswijzigingen weergegeven die het resultaat zijn van raadsbesluiten tot en met april 2026.

Bijlage
Aan dit voortgangsverslag is de Motiemonitor als losse bijlage toegevoegd. De Motiemonitor betreft de lijst met moties en toezeggingen van en aan de raad. In de lijst staat welke moties en toezeggingen nog in uitvoering zijn en welke wij voorstellen om op afgehandeld te zetten. De opgeschoonde monitor wordt telkens aan het eerste en het tweede voortgangsverslag toegevoegd.